Sinh Đs

Dưới đây là sơ đồ khái quát cấu trúc một gene ở sinh vật nhân sơ (a) và sinh vật nhân thực (b). Các nhận định sau đây là đúng hay sai?

• Một gene có cấu trúc gồm vùng điều hòa, vùng mã hóa và vùng kết thúc.

• Dựa vào cấu trúc vùng mã hóa, các gene được chia thành gene không phân mảnh và gene phân mảnh.

• Gene phân mảnh là gene có vùng mã hóa gồm các trình tự được dịch mã (exon) xen kẽ các đoạn không được dịch mã (intron).

• Gene phân mảnh có ở sinh vật nhân sơ.

Hình dưới đây minh họa một số loại RNA: (a) một đoạn mRNA; (b) tRNA; (c) rRNA. Dựa vào hình bên dưới hãy cho biết các kết luận dưới đây là đúng hay sai?

• RNA được cấu tạo từ các loại nucleotide: Adenine (A), Uracil (U), Guanine (G) và Cytosine (C).

• Cả ba loại RNA (mRNA, tRNA, rRNA) có cấu trúc mạch đơn polynucleotide và đều tham gia vào quá trình dịch mã.

• rRNA có chức năng trung gian truyền thông tin di truyền từ gene đến protein.

• rRNA có chức năng vận chuyển một loại amino acid tới ribosome khi dịch mã.

Đột biến gene là những biến đổi liên quan đến cấu trúc của gene. Mỗi nhận định dưới đây về đột biến gene là đúng hay sai?

• Đột biến thay thế một cặp nucleotide luôn dẫn đến kết thúc sớm quá trình dịch mã.

• Đột biến gene tạo ra các allele mới làm phong phú vốn gene của quần thể.

• Đột biến gene có thể có lợi, có hại hoặc trung tính đối với thể đột biến.

• Mức độ gây hại của allele đột biến phụ thuộc vào tổ hợp gene và điều kiện môi trường.

Một loài thực vật lưỡng bội, xét 1 gene có 2 allele; allele B có 1200 nucleotide và mạch 1 của gene này có A: T: G: C = 1: 2: 3: 4. Allele B bị đột biến thêm 1 cặp nucleotide tạo thành allele b. Hãy cho biết, mỗi phát biểu sau đây là đúng hay sai?

• Tỉ lệ (A + T): (G+C) của allele b bằng tỉ lệ (G+ A): (T+C) của allele B.

• Nếu allele b phát sinh do đột biến thêm 1 cặp G - C thi allele b có 421 nucleotide loại G.

• Nếu allele b phát sinh do đột biến xảy ra ngay sau mã mở đầu thì chuỗi polypeptide do allele b quy định giống với chuỗi polipeptide do allele B quy định.

• Nếu allele b phát sinh do đột biến xảy ra trong giảm phân thì allele b có thể di truyền cho đời sau.

Tạo giống cà chua chuyển gene kháng virus, giống lúa vàng chuyển gene tổng hợp ẞ-caroten, sâm đất chuyển gene sản xuất nhóm flavonoid được dùng để điều trị bệnh. Mỗi nhận định sau đây là đúng hay sai về thành tựu công nghệ gene này?

• Đây là các thành tựu về công nghệ chuyến gene ở động vật.

• Dựa trên nguyên lí tạo DNA tái tổ hợp

• DNA tái tổ hợp của giống cà chua, giống lúa vàng gồm hai gene đến từ hai loài khác nhau.

• Để chuyển gene vào tế bào sinh vật này có thể dùng súng bắn gene, chuyển gene trực tiếp qua ống phần, vi tiêm ở tế bào trần, dùng virus.

Sử dụng động vật chuyển gene để sản xuất một số hợp chất phục vụ cho y học như: bò chuyển gene mã hóa fibrinogen, chuột chuyển gene mã hóa albumin huyết thanh của người. Mỗi nhận định sau đây là Đúng hay Sai về thành tựu công nghệ gene?

• Bò và chuột trong ví dụ trên đều được gọi là sinh vật chuyển gene.

• Việc tạo ra những con bò và chuột dựa trên nguyên lí DNA tái tổ hợp.

• Những sinh vật này có ích trong y học nhưng luôn tiềm ẩn các rủi ro mà con người chưa đánh giá hết được.

• Chuyển gene vào tế bào động vật thường dùng súng bắn gene, vì tiêm hoặc sử dụng virus.

Ở một loài thực vật, màu sắc hoa có hai trạng thái là hoa đỏ và hoa trắng. Trong phép lai giữa hai cây hoa trắng thuần chủng (P), thu được F₁ toàn cây hoa đỏ. Cho cây F₁ tự thụ phấn, thu được F₂ có kiểu hình phân li theo tỉ lệ 9 cây hoa đỏ :7 cây hoa trắng. Theo lý thuyết, mỗi nhận định dưới đây đúng hay sai?

• Các cây hoa đó có 4 loại kiểu gene.

• Các cây hoa đỏ thuần chủng có 1 loại kiểu gene.

• Các cây hoa trắng có 7 loại kiểu gene.

• Các cây hoa trắng thuần chủng có 2 loại kiểu gene.

Ở một loài thực vật, màu sắc hoa là do sự tác động của hai cặp gene (A,a và B,b) phân li độc lập. Gene A và gene B tác động đến sự hình thành màu sắc hoa theo sơ đồ:

Các allele a và b không có chức năng trên. Cho các cây dị hợp về 2 cặp gene tự thụ phấn thu được F₁. Theo lí thuyết, mỗi nhận định dưới đây là đúng hay sai?

• Trong số các cây hoa đỏ ở F₁ thì cây thuần chủng chiếm tỉ lệ 1/9.

• Các cây hoa trắng ở F₁ chiếm tỉ lệ 7/9.

• Tỉ lệ số cây hoa đỏ thuần chủng luôn lớn hơn số cây hoa trắng thuần chủng.

• Chọn ngẫu nhiên một cây hoa trắng ở F₁; xác suất lấy được cây thuần chủng là 1/4

Khi nói về đột biến cấu trúc nhiễm sắc thể, phát biểu nào đúng, phát biểu nào sai?

• Đột biến cấu trúc nhiễm sắc thể chỉ xảy ra ở nhiễm sắc thể thường mà không xảy ra ở nhiễm sắc thể giới tính.

• Đột biến chuyển đoạn có thể không làm thay đổi số lượng và thành phần gene của một nhiễm sắc thể.

• Đột biến đảo đoạn làm cho gene từ nhóm liên kết này chuyển sang nhóm liên kết khác.

• Đột biến mất đoạn không làm thay đổi số lượng gene trên nhiễm sắc thể.

Khi nói về điểm khác nhau cơ bản giữa dạng tứ bội so với dạng lưỡng bội thì phát biểu nào đúng, phát biểu nào sai?

• Dạng tứ bội có sức sống, khả năng sinh trưởng và chống chịu cao hơn dạng lưỡng bội.

• Dạng tứ bội bị bất thụ, không có khả năng sinh sản hữu tính.

• Dạng tứ bội có cơ quan sinh dưỡng to hơn, năng suất cao hơn dạng lưỡng bội.

• Dạng tứ bội có số lượng nhiễm sắc thể gấp đôi dạng lưỡng bội.