Türkçe 6/1

Çekim ekleri, sözcüğe yeni bir anlam kazandırmaz. Ancak sözcüğün diğer sözcüklerle bağ kurmasını ve cümlede farklı görevler almasını sağlar. Yapım ekleri ise sözcüğe yeni bir anlam kazandırır. Buna göre aşağıdaki altı çizili sözcüklerden hangisi hem yapım hem de çekim eki almıştır?

• A) Zürafaların deri desenleri birbirinden farklıdır

• B) Birçok hayvan türünün parmak izi yoktur

• C) Zebraların çizgileri onların nüfus cüzdanıdır.

• D) Ağaçlar yeryüzünün en eski canlılarındandır.

Rüzgâr, yazın sıcakta kesildiği (dinmek) zaman yokluğunu I hissedip beklediğimiz, kışın soğukta esmemesini dilediğimiz (rica etmek) bir doğa olayıdır. Fazlaca (bir II III hayli) kızgın olduğu havalarda bizi, camların kırılmasına engel olmamız (önlemek) için pencereleri kapatmaya zorlar. IV Bu parçada numaralanmış sözcüklerden hangisinin anlamı yay ayraç içinde verilen açıklamayla uyuşmamaktadır?

• A) I.

• B) II

• C) III.

• D) IV.

“İnce” sözcüğü aşağıdaki cümlelerin hangisinde “Bu kibar hâlleriyle insanların hayranlığını çabucak kazanıyor.” cümlesindeki “kibar” sözcüğünün eş anlamlısı olarak kullanılmıştır?

• A) Sarışın, ince ve uzun boylu bir adam misafirleri karşıladı.

• B) Şair dostum çok incedir, insanları incitecek sözler söylemez.

• C) Her şey uzun uzun düşünülmüş, ince hesaplar yapılmıştı.

• D) Çocuğun hırçınlaşması ve ince sesiyle ağlaması herkesi rahatsız etti.

1. Varlıkları ve kavramları karşılayan sözcüklere isim denir. Buna göre “Masmavi gökyüzünü ve neşeli kuşları gördüğüm için çok sevindim.” cümlesindeki isimler aşağıdakilerin hangisinde verilmiştir?

• A) masmavi-neşeli

• B) gökyüzü-kuşlar

• C) neşeli-gökyüzü

• D) kuşlar-çok

(I) Ornitorenkler, Tazmanya’da ve Avustralya’nın doğu kıyılarındaki nehir ve göllerde hem suda hem karada yaşar. (II) Kuyruğu bir kunduzunki gibi yassı ve geniştir. (III) Burada, yiyecek bulamadığı zamanlarda kullanılmak üzere yağ depolanır. (IV) Kuyruğunu ve arka ayaklarını, yüzerken vücuduna yön vermek için kullanır. Bu parçadaki numaralanmış cümlelerle ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

• A) I. cümlede nesnel anlatımdan yararlanılmıştır

• B) II. cümlede karşılaştırma yapılmıştır

• C) III. cümlede amaç-sonuç ilişkisi söz konusudur.

• D) IV. cümlede neden-sonuç ilişkisi vardır.

Zamirler, ismin yerini tutan sözcüklerdir. Buna göre, “Ah bu türküler, köy türküleri Dilimizin tuzu, biberi Memleket ahvalini onlardan sor Kitaplarda değil, türkülerde ara Yemen’i Öleni, kalanı, gidip gelmeyeni” dizelerindeki altı çizili zamirin, yerini tuttuğu isim aşağıdakilerden hangisidir?

• A) Kitap

• B) Köy

• C) Türkü

• D) Dil

İlkokuldayken sıra arkadaşımın yazısına çok özenirdim. Tane tane, inci gibi yazardı. Öğretmenimiz onun yazılarını örnek gösterirdi hep. Benim yazım ise çok kötüydü. Benden başka kimse okuyamıyordu yazılarımı. Bu durumu kabullenmedim. Çaba gösterdim, dikkatli yazmaya çalıştım, onlarca silgi tükettim, sonunda amacıma ulaştım. Benim yazım da güzeldi artık. Bu durum öz güvenimi artırdı. İsteyince her işte başarılı olabileceğimi anladım. Bu parçada asıl anlatılmak istenen aşağıdakilerden hangisidir?

• A) Başarının sadece çalışılarak elde edilemediği

• B) Güzel yazı yazmanın yetenek işi olduğu

• C) Çaba gösteren insanın amacına ulaştığı

• D) Yazısı güzel olmayanların başarısız olduğu

1. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde altı çizili sözcüğün yazımı yanlıştır?

• A) Birkaç saat sonra hep birlikte hazırlanıp çıktılar.

• B) Bu küçük dükkânda aklından geçen herşey vardı.

• C) Düşüncelerinizde herhangi bir yanlışlık görmüyorum

• D) İşlerimizi tamamlamak için biraz daha zamanımız var.

Aşağıdaki cümlelerden hangisinde yay ayraçla gösterilen yere nokta (.) getirilemez?

• A) Ben iş yerinden en erken 17 ( ) 30’da çıkabilirim.

• B) Küçük kız 1 ( ) sınıfa başlamanın heyecanını yaşıyor

• C) Nereye gideceğimize bir türlü karar veremedim ( )

• D) Yaşasın, yarın akşama doğru kar yağacakmış ( )

Eserde, istediği her şeyi zorlanmadan elde eden hâli vakti yerinde bir adamın, mutlu olmadığını fark etmesi anlatılıyor. Bu durum, onu insanlığını yeniden keşfedeceği olayların içine itiyor ve adam daha önce küçümsediği duygulara kalbini açmaya başlıyor. Bu parçadaki altı çizili deyimin anlamı aşağıdakilerden hangisidir?

• A) Esprili ve çok konuşan

• B) Görünüşü, davranışı düzgün

• C) Paraca durumu iyi, zengin

• D) Yemeyi, içmeyi çok seven