STS GENAP 2024/2025 Bahasa Jawa XI

Minangka asil kasusastran kang tuwuh lan ngrembaka ing alam bebrayan, teks drama kang dadi tontonan uga ngandhut tuntunan. Maksud ukara kasebut yaiku....

• Akeh bab wigati kang bisa kapethik saka pagelaran drama.

• Drama bisa digawe sarana kanggo hiburan

• Tuntunan lan wulangan ing pagelaran drama nduweni sifat doktriner kang meksa

• pagelaran lakon ora nduweni sifat doktriner kang meksa.

• Nonton drama biisa digawe golek kanca

1.    Semaken teks drama ing ngisor iki !

Pengamen lan pemulung tukaran rebutan panganan

Pinah         : ( ngroyok lawuhe kancane)

                    Peh, enak tenan….!

Eka            : Enak tenan …! Enaaak, ….!  

                    (Spontan Ayu lan Desi nesu-nesu)

Ayu            : He, aja lecetan ya !

Desi           : Balekna ! balekna !

Pinah         : Balekna, balekna ? Lha wong wis

                    dileg kongkon mbalekne ! Kon

                    munthah piye ?

Ing teks drama kasebut, watake Pinah yaiku...

• Luman

• Sabar

• Seneng ngrebut lawuhe kancane

• Apa anane

• Gelem bagi-bagi panganan

Perangan wiwitane crita kanggo nepungake tokoh/paraga, swasana, lan bibit kawit tumuju crita sabanjure, ing struktur teks lakon diarani ….

• Owahing riita ( revolusi )

• Eplog/Pangudare prakara ( resolusi )

• Prolog/Jejer ( orientasi )

• Pasulayan ( konflik-komplikasi )

• Pungkasane crita ( koda)

Dumadine perkara kang kudu diadhepi dening para tokoh/paraga, ing struktur teks lakon diarani ….

• Epilog/Pangudare prakara ( resolusi )

• Pasulayan ( konflik-komplikasi )

• Prolog/Jejer ( orientasi )

• Pungkasane crita ( koda)

• Owahing riita ( revolusi )

Unsur basa sing digunakake ana ing drama yaiku.... ….

• Basa resmi

• Basa Tulis

• Basa ilmiah

• Basa lisan

• Basa Padinan

Ukara ing ngisor iki kadunungan basa lisan, kacaba.......

• Dhuwite mung cukup nggo blanja rong dina.

• Mengko aku dakmara ing omahmu.

• Yen rung isa ya wis, sesuk wae.

• Aku ra ngerti, apa jare karepmu !

• Yen isa aja nganti wong-wong dha ngerti.

Teknik ngrakit/nulis teks drama kanti ngowahi wujud karya gancaran dadi wujud pacelathon/ wujud teks drama nanging ora nganti ngowahi tema, paraga, setting lan amanate diarani.....

• Teknik langsung gawe dewe

• Teknik Njarwakake ( translate / terjemahan )

• Teknik pustaka

• Teknik Transformasi / Dramatisasi

• Teknik imajinasi

Ing drama uga nggunakake sopan santun basa sing trep karo kahanane sapa sing ngomong lan sapa sing diajak ngomong, sing diarani......

• Tata basa

• Tata krama

• Tata ukara

• Solah bawa

• Unggah-ungguh basa

Basa sing tembung-tembunge ngoko lan kacampuran basa krama alus. Sing dikramakna yaiku wonge lan sing ditindakake diarani.....

• Basa ngoko lugu

• Basa ngoko alus

• Basa krama lugu

• Basa krama alus

• Basa krama inggii

Basa sing tembung-tembunge ngoko kabeh lan ora kacampuran basa krama diarani......

• Basa ngoko lugu

• Basa ngoko alus

• Basa krama lugu

• Basa krama alus

• Basa krama inggil