Sözcükte Yapı

Aşağıdaki kelimelerden hangisinin kökü isimdir?

• duygu

• susuz

• görgü

• seçim

Aşağıdaki altı çizili sözcük köklerinden hangisi isim değildir?

• Artık demir almak günü gelmişse zamandan

• Meçhule giden bir gemi kalkar bu limandan

• Hiç yolcusu yokmuş gibi sessizce yol alır.

• Sallanmaz o kalkışta ne mendil ne de bir kol.

"-sı" eki, aşağıdakilerin hangisinde kullanıldığı sözcüğe "gibi" anlamı kamtıştır?

• İyisi bizi bulmaz, kötüsü bizden geri kalmaz.

• Çocuksu bir duruşu vardı bu yabancının.

• Doğrusu, attığımız adımları aceleye getirmiştik.

• "Söz konusu bile değil." derken gözleri gülüyordu.

Aşağıdaki altı çizili sözcüklerden hangisi bütünüyle kökten oluşmuştur?

• Avazının çıktığı kadar "Baloncu Amca!" diye seslendi.

• Balıkçıların kutsandığına dair bir inanışları vardır.

• Sormayın onu, her işe böyle balıklama dalar o.

• Balta girmemiş ormanları andıran bir sakalı vardı.

Yapım ekleri eklendiği sözcüğün türünü değiştirebilir. Örneğin deney kelimesinin kökü "dene-" fiildir. Bu köke kelen "-y" eki fiilden isim yaparak kelimenin türünü değiştirmiştir.

Bu bilgiye göre aşağıdaki kelimelerden hangisinde yapım eki eklendiği sözcüğün türünü değiştirmemiştir?

• Tatlı bir ürperişle kendimden geçmiş gibi oldum.

• Kimseyi suçlamıyorum ama işler yolunda da gitmiyor.

• Su akadar güldür güldür / Gel de yar beni güldür!

• Anlamlı bir bakış, söylenmemiş sözlerin yerini tutar.

"-sel, -sal" eki aşağıdaki altı çizili sözcüklerin hangisinde fiil olan bir kelimeye gelerek isim yapmıştır?

• Yolun neresi kayalık, neresi kumsal hep ezbere bilirdi.

• Üstünde, geleneksel giyisileri olan siyah pantolon vardı.

• Sınıfımıza yeni gelen çocuk pek de uysal biriydi.

• Bu duygusal atmosferden etkilenmemek mümkün değildir.

Aşağıdaki cümlelerden hangisinde altı çizili kelime sözcüğün anlamını değiştiren bir ek almamıştır?

• Ellerim takılırken rüzgarların saçına

• Asıldı arabamız bir dağın yamacına

• Her tarafta yükseklik, her tarafta ıssızlık

• Yalnız arabacının dudağında bir ıslık.

"Yapım ekleri, sözcük köklerine gelerek onlardan yeni sözcükler türeten eklerdir." Bu bilgiye göre aşağıdaki altı çizili sözcüklerin hangisinde yapım eki yoktur?

• Tan yeli estikçe sessiz ağlarmış.

• Sesime ses veren karlı dağlarmış.

• Söğüt dallarında hasta serçeler

• Ak alnına kara çatkı bağlarmış.

Aşağıdaki altı çizili sözcüklerden hangisinin aldığı ek, kökü isim olan bir sözcüğe gelerek fiil yapmıştır?

• Seni hayli yaşlanmış görüyorum.

• Sokrates öğretme yoluyla da örnek bir bilgedir.

• Şakir Bey, soğuk bulduğu bu fikre karşı sert sert güldü.

• Nihayet sabahleyin gelip annemle konuştu.

Aşağıdaki altı çizili sözcüklerden hangisi sözcüğün anlamını değiştiren bir ek almamıştır?

• Geldi ölümlü yalan, gitti ölümsüz gerçek.

• Sırtına Sakarya'nın Türk tarihi vurulur.

• Binbir başlı kartalı nasıl taşır kanarya?

• Yüzüstü çok süründün, ayağa kalk Sakarya!