Модо №6

Топырақ – Жер ғаламшарының геологиялық тарихындағы ең алғашқы табиғи түзілімдердің бірі. Қазақстанда топырақ жамылғысының зоналылығы өте айқын ажыратылады. Бұл территорияның солтүстіктен оңтүстікке қарай біршама созылып жатуына және жазық жер бедерінің басым болуына байланысты. Қазақстан жазықтарында 3 негізгі топырақ зонасы дамыған:

1. Қара топырақ бүкіл Солтүстік Қазақстан облысын, Қостанай облысының көп бөлігін, Ақмола, Павлодар, Ақтөбе және Батыс Қазақстан облыстарының солтүстік бөлігін алып жатыр. Қара топырақты аймақ еліміздің басты астықты ауданы болып табылады.

2. Қызғылт (каштан) топырақ Орталық Қазақстанның көп бөлігін, Каспий маңы ойпатының солтүстігін, Шығыс Қазақстан облысының жазықтарында таралған. Құрғақ даланың Темно[1]каштановые и каштановые топырағы суармалы егіншілік пен мал шаруашылығына, ал шөлейттің ашық-каштановые топырағы негізінен жайылым ретінде қолданылады. 

3. Қоңыр және сұр-қоңыр топырақ Қазақстанның оңтүстігін алып жатыр. Бұл мал шаруашылықты аудан, егіншілік қолдан суару арқылы ғана мүмкін болады.

Жанды және жансыз табиғаттың өзара әрекеттесуінен пайда болған табиғи түзілім

• топырақ 

• барқан  

• минерал  

Қазақстанда кездесетін топырақ

• шымды-күлгін, қара топырақ, қоңыр мен сұр қоңыр

• қара топырақ, каштановые, қоңыр мен сұр қоңыр

• күлгін, қоңыр мен сұр қоңыр, қызыл ферралитті

• қызыл ферралитті, сары ферралитті, қызыл-қоңыр

Қазақстан жазықтарындағы ең құнарлы топырақ

• каштан   

• қоңыр   

• қара топырақ

• орман

Түркістан облысының топырақ түрі

• қара

• қоңыр

• сұр

• каштан

Әлем бойынша  халықаралық маңызы бар аса ірі теңіз порт тардың  қалыптасуы мен орналасу факторындағы ерекшелігі

• Полиметалл кен орындары

• Балық шаруашылығы

• Шикізат өндіру

• сырттан әкелетін шикізат

Ауыл шаруашылығына  өзендер суын қарқынды пайдалану себебінен экологиялық жағдайы  нашарлаған  су айдыны

• Каспий

• Арал

• Балқаш

• Алакөл

Қазақстандағы фосфор өндірудің басты орталығы

• Тараз

• Ақтөбе

• Алматы

• Қарқаралы

Еліміздегі хром қосылыстары зауыты орналасқан қала

• Ақтау

• Астана

• Ақтөбе

• Шымкент

Тарбағатай тауының ең биік нүктесі

• Бесбақан 567 м

• Хан-Тәңірі 6965 м

• Ақсоран 1565 м

• Тастау 2992 м

Жайық өзені өтетін табиғат зоналары

• Дала мен шөлейт

• Орман мен орманды дала

• шөлейт пен шөл

• Дала мен орманды дала