Қанайналым жүйесі

Қанайналым жүйесі қандай қызметті атқарады?

• Ұлпа мен жасушаларды қоректік заттармен қамтамасыз етеді;

• Ұлпа мен жасушаларды оттекпен қамтамасыз етеді;

• Ұлпа мен жасушаларды қоректік заттармен, оттекпен қамтамасыз етеді, сонымен қатар зат алмасу өнімдерін жояды;

• зат алмасу өнімдерін жояды.

Қанайналым жүйесіне жатады:

• жүрек

• қантамырлар

• өкпе

• қантамырлар мен жүрек.

Тұйық қанайналым жүйесі дегеніміз -

• қантамырлардан қан дене қуысына құйыладыжәне қайтадан қантамырларға қайтарылатын жүйе;

• қан тек қантамырлар арқылы ағады, дене жасушалары мен қан арасындағы зат алмасу қан тамырының қабырғалары арқылы жүзеге асатын жүйе.

Ашық қанайналым жүйесінің мысалы болатын жануар:

• сүтқоректілер    

• 
• шұбалшаң

• қосмекенділер

Бір ғана қанайналым шеңбері болады:

• жорғалаушылар

• құстар

• балықтар

• сүтқоректілер

Сүтқоректілердің жүрегі –

• 2 қуысты

• 3 қуысты

• 4 қуысты

• болмайды

Адамның қанайналым жүйесі:

• тұйық, екі қанайналым шеңбері

• ашық, екі қанайналым шеңбері

• тұйық, бір қанайналым шеңбері

• ашық, бір қанайналым шеңбері

Балықтың қанайналым жүйесі:

• тұйық, екі қанайналым шеңбері

• ашық, екі қанайналым шеңбері

• тұйық, бір қанайналым шеңбері

• ашық, бір қанайналым шеңбері

«Қанның тасымалдау қызметі» мәтіндегі бос орынға  қажетті терминді санмен қойып, толтырыңыз:

ҚАННЫҢ ТАСЫМАЛДАУ ҚЫЗМЕТІ

Қан ас қорыту жүйесінен дененің барлық жасушаларына __________(А) тасымалдайды және бөліп шығару жүйесі арқылы соңғы өнімдерді сыртқа шығарады. Өкпеден  қан арқылы __________(Ә) ұлпалар мен мүшелерге жеткізіп,кейін __________(Б) өкпеге қарай әкетеді. Қан да тасымалдайды __________(В) - ағзадағы тұрақтылы.

Терминдер тізімі: 1) оттегі      2) қоректік заттар              3) азот          4) гормон        5) тұздар

                      6) көмірқышқыл газы 7) зат алмасудың соңғы өнімдері  8) темір

(a)